Waarom draaien supermarkten muziek, en wat kost dat?
Bijgewerkt op
Supermarkten draaien muziek omdat die invloed heeft op hoe mensen door de winkel lopen en wat ze kopen. Dat is al ruim veertig jaar onderzocht, van het tempo tot de keuze tussen Franse en Duitse wijn. Gratis is het niet. Voor muziek van menselijke makers betaalt een supermarkt van 1.000 m² in 2026 ongeveer € 2.516 per jaar aan Buma/Stemra en Sena samen. In België stappen Brico en Carrefour onder meer daarom over op AI-muziek, Brico via leverancier M-Cube. Bij RadioMatic betaal je niets aan Buma en Sena, omdat de muziek volledig door AI wordt gegenereerd en er dus geen rechthebbenden zijn.
Wat doet muziek in een supermarkt?
Het klassieke onderzoek komt uit een Amerikaanse supermarkt. Ronald Milliman draaide er afwisselend langzame en snelle muziek. Bij langzame muziek liepen klanten trager door de winkel. De dagomzet lag dan ongeveer 38% hoger dan bij snelle muziek (Milliman, 1982).
Muziek stuurt ook de keuze. In een Britse supermarkt klonk bij het wijnschap om de dag Franse of Duitse muziek. Op Franse dagen werd er veel meer Franse dan Duitse wijn verkocht, op Duitse dagen was het omgekeerd (North, Hargreaves en McKendrick, 1999).
Die effecten zijn echt, maar ze zijn gemeten in één winkel en in een andere tijd. De meeste supermarkten hebben een nuchterder reden. Een stille winkel voelt leeg. Muziek dempt het geluid van koelingen en karren. En je personeel staat er de hele dag in.
Brico en Carrefour stappen over op AI-muziek
In oktober 2025 meldde VRT NWS dat de Belgische doe-het-zelfketen Brico AI-muziek draait van het bedrijf M-Cube. Volgens M-Cube wordt de muziek met AI gegenereerd en daarna afgemixt door een menselijke producer. Elk nummer gaat door Shazam, om te voorkomen dat het te veel lijkt op bestaand werk. Ook X2O, Krëfel, Trafic, Oh’Green en Club gebruiken volgens VRT NWS de oplossingen van M-Cube.
Bij Carrefour experimenteren volgens VRT NWS enkele zelfstandige uitbaters al met AI-muziek, en is de invoering in alle Belgische winkels gepland voor 2026 tot 2028. Carrefour noemt twee redenen. AI-muziek is goedkoper, en het maakt muziek op maat mogelijk, bijvoorbeeld voor de feestdagen. Ook RetailDetail en Entertainment Business berichtten erover.
De Belgische rechtenorganisatie Sabam ziet het met zorg aan. Volgens Steven Desloovere van Sabam dreigt 25 tot 28% van wat songwriters verdienen aan muziek in openbare ruimtes te verdwijnen. Sabam vindt ook dat er betaald moet worden als bestaand werk is gebruikt om AI-modellen te trainen. Ikea kiest in België bewust niet voor AI en draait rechtenvrije muziek van een menselijke producer.
Kan dat in Nederland ook?
Ja, het werkt hier op dezelfde manier. Buma/Stemra zegt zelf dat volledig door AI gemaakte werken zonder menselijke creatieve bijdrage niet in aanmerking komen voor registratie, auteursrecht of betaling. Een vergelijkbare aankondiging van een Nederlandse supermarktketen hebben wij niet gevonden.
Let wel op het woord rechtenvrij. Dat kan betekenen dat er geen rechthebbende is. Het kan ook betekenen dat rechten zijn afgekocht of via een andere organisatie geregeld. Vraag je leverancier wat hij ermee bedoelt, en vraag het antwoord op papier. Meer daarover lees je op rechtenvrije muziek voor commercieel gebruik.
M-Cube is ook in Nederland actief en staat op de lijst van leveranciers van achtergrondmuziek die Buma/Stemra bijhoudt. De tweede vraag bij elke AI-leverancier gaat over de trainingsdata. Zie AI-muziek voor bedrijven.
Wat betaalt een supermarkt aan Buma en Sena?
Een supermarkt valt bij Buma/Stemra niet onder het gewone winkeltarief. Supermarkten, warenhuizen en zelfbedieningszaken zijn daar uitdrukkelijk van uitgezonderd en vallen in de duurdere categorie A (Buma/Stemra, mechanische achtergrondmuziek). Sena heeft een eigen tarief voor supermarkten, warenhuizen en doe-het-zelfzaken, naar de publiek toegankelijke oppervlakte (Sena, tarievenoverzicht 2026).
Samen komt dat in 2026 op ongeveer € 839 per jaar tot 100 m², € 1.677 tot 400 m², € 2.097 tot 800 m² en € 2.516 tot 1.600 m². Een supermarkt tot 3.200 m² betaalt ongeveer € 2.943. Dat zijn basistarieven. Meld je je zelf aan en betaal je op tijd, dan krijg je tot 33,33% korting.
Heb je een keten, dan betaal je per vestiging. Honderd supermarkten van 1.000 m² kosten samen ruim € 250.000 per jaar aan basistarief. Kies in de calculator hieronder "Supermarkt" om het voor je eigen oppervlakte uit te rekenen. Meer over winkels in het algemeen staat op muziek in de winkel.
Bronnen: Buma/Stemra, tarief mechanische achtergrondmuziek 2026, Sena, tarievenoverzicht 2026, VRT NWS, 15 oktober 2025 en de genoemde studies. Bedragen zijn basistarieven per jaar; Buma/Stemra exclusief btw, Sena vrijgesteld van btw en inclusief de RAAP-PPI-toeslag van 26,6%. Geraadpleegd op 22 september 2026.
Reken uit wat je bespaart op je huidige licentie.
Schuif je situatie in en je ziet wat je nu jaarlijks aan muziekrechten afdraagt. Dat bedrag valt weg, bovenop wat je bespaart op je huidige muziekabonnement.
Wat het bij ons kost
Bij ons betaal je één bedrag per locatie per maand. Heb je meer filialen, dan stuur je ze allemaal vanuit één dashboard, met per filiaal een eigen sfeer. De muziek wordt volledig door AI gegenereerd. Buma/Stemra zegt zelf dat zulke werken zonder menselijke creatieve bijdrage niet in aanmerking komen voor betaling. Voor Sena geldt hetzelfde. De wet vraagt om een fonogram dat voor commerciële doeleinden is uitgebracht, en op die grond kreeg Sena in 2025 bij de rechter geen gelijk. De volledige onderbouwing staat in ons juridisch memorandum.
Tussen de nummers laat je je eigen aanbiedingen horen, per dagdeel en per filiaal. Op het hele uur kan een lokale nieuwsronde klinken. Het speelt op de installatie die er al hangt, via de line-in van de versterker of een browser. Wat wij over de trainingsdata van het model kunnen toetsen en wat niet, staat ook in het memorandum.
Lees de juridische onderbouwingWaarom RadioMatic iets anders is dan een afspeellijst of de radio
Een ondernemer die muziek in zijn zaak wil, kiest nu meestal uit drie dingen. Een afspeellijst van een streamingdienst, een gewone radiozender, of een pakket rechtenvrije muziek. Dit is waar ze van elkaar verschillen.
| Afspeellijst | Gewone radio | Rechtenvrij | RadioMatic | |
|---|---|---|---|---|
| Nieuwe muziek | Vaste lijst | Ja, maar niet jouw keuze | Beperkte catalogus | Elke dag nieuw |
| Muziek die alleen van jou is | Nee | Nee | Nee | Ja, je eigen tophits |
| Past bij het dagdeel | Zelf omschakelen | Nee | Zelf omschakelen | Automatisch |
| Noemt je zaak bij naam | Nee | Nee | Nee | Ja |
| Je eigen aanbiedingen | Nee | Alleen als je adverteert | Nee | Ja, zonder studio |
| Lokaal nieuws en weer | Nee | Ja, van de zender | Nee | Ja, jouw stad, zelf te kiezen |
| Reclame van anderen | Nee | Ja | Nee | Nee |
| Buma/Stemra en Sena | Verschuldigd | Verschuldigd | Zie de voorwaarden | Niet verschuldigd |
Elke dag nieuwe muziek
Het station krijgt doorlopend nieuwe nummers in dezelfde stijl, omdat de muziek gegenereerd wordt en niet uit een vaste lijst komt. Een nummer dat het goed doet bij jouw publiek komt vaker terug, en dat is dan jouw hit. Hij is voor jouw station gemaakt en klinkt nergens anders.
Het noemt je zaak bij naam
Tussen de nummers door kondigen DJ-stemmen aan wat er bij jou te doen is. Je aanbieding, je openingstijden, je actie van deze week. Daar had je anders een studio en een stemacteur voor nodig.
Het beweegt mee met de dag
De ochtend, de drukte en het laatste uur vragen elk iets anders. Dat staat per dagdeel ingesteld en gaat vanzelf, zonder dat iemand achter de toonbank een andere lijst moet kiezen.
Lokaal nieuws als je dat wilt
Op het hele uur een kort bulletin over je eigen stad, met het weer en het verkeer erbij. Je kiest zelf welke onderwerpen je wel en niet wilt horen, of je zet het helemaal uit.
Geen reclame van anderen
Op een gewone zender adverteert de zaak verderop tussen jouw nummers door. Bij ons komt er niets tussen wat niet van jou is.
Alle vestigingen vanuit één scherm
Elke locatie houdt een eigen sfeer, eigen promoties en eigen openingstijden, en je regelt ze allemaal vanaf dezelfde plek.
Een afspeellijst is na twee weken uitgeput, en op een gewone zender adverteert de zaak verderop tussen jouw nummers door. Bij ons is het station van jou. Jouw stijl, jouw aankondigingen, en de nummers die het bij jouw publiek goed doen komen vaker langs.
Vragen die hierbij horen
Verder lezen
- Wat kost muziek in de horeca, en telt het terras mee?Het hoogste tarief van alle categorieën, en waarom het terras meetelt.
- Welke muziek past in je restaurant, en wat kost het?Sfeer per dagdeel, wat onderzoek echt zegt, en de afdracht tegen horecatarief.
- Welke muziek past in je hotel, en wat betaal je ervoor?Lobby en bar tegen horecatarief, en de kamers als aparte rekening.
- Muziek in de wachtkamer. Moet je betalen, en wat past er?Voor tandarts, fysio en huisarts. Wat je betaalt, en hoe muziek gesprekken aan de balie afschermt.
Klaar om het zelf te horen?
Vraag toegang aan tot de beta. Een eigen station voor je zaak, 14 dagen kosteloos op proef, en maandelijks opzegbaar als je per maand betaalt.